106

5 Xulosa

Bu tezisda ham askorbin kislota degidro askorbin kislota redoks sistemasining oksidlanishni va qaytarilishni hamda degidro askorbin kislotadan (DGA(DHA) dan) diketo qulonin kislotaga (DKG ga) ishqorli gidroliz tadqiq etildilar. H–O va C=O bogʻning6)  gruppalarini oʻz9)  ichiga olgan moddalarda infraqizil oʻlchashlardan10) , kashf etilgan tasmaning parametrlarini va standart spektrlarning va kalibrlash spektrlarning yordami bilan, ham infraqizil spektroskopik reaksiyalar kuzatuvi uchun metodik hamda sharh, ahamiyatli bir tirgagi yashadi.

Bu aloqada, asetil asetonda va (izo-)askorbin kislotalarda keto-enol tautomeriyaning problemalari18)  oʻrganildi7) . Hali ortiq, dipol moment farqlariga proporsional olgan O=C valentlik tebranish modalarining yoʻq33)  boʻlib28)  ketish integral koeffisiyentining kvadrat ildiz kiymatlarining, qoʻshni34)  bogʻining8)  gruppalarini bilan qiyoslagan bilar oʻzgangani35) , koʻrindi36) . Keto gruppalarining gidratlanishining fenomeni, oddiy bir molekulada (butanal, moy aldegid) infraqizil spektroskopik taʻqib32)  qilip bilardi. Taʻsirin29)  bir necha javobli taʻsirlari29)  sababli, eritmada degidro askorbin kislotalar holide (/holatide), sharh hali tushunarsizdir. Lekin, ochiq farqlar kristal bis-DGA(DHA) va gidratlangan DGA(DHA) formaning arasidaki H–O va O=C valentlik tebranish maydonchasida17)  oʻrtaga11)  chiqdi. Ochiqcha, bis-DGA(DHA) da HO gruppalaring deyteronlanishi muvaffaqiyatli boʻldi12) . DGA(DHA) ning sovunlanishining jarayoni uchun, 79.3 kJ/mol ning bir aktivizatsiya energiyasi bilan temperaturaning va pH ning funktsional qaramliklarining, qasd qilindi. Maksimal uch infraqizil standart spektr, D₂O (ogʻir24)  suv) eritmadan elektron maʻlumotlarning25)  ishlab tayyorlashi (EMIT) yordami bilan ajralip bilardi. Bular, DGA(DHA), DKG va boshka redukton kabi bir moddadir. Sovungarlik maxsulot19)  (DKG), pH titrlash va infraqizil spektroskopiya tomonidan16)  tekshirilgan pK_k kiymatining, oksikarbon kislotalarning bilingan pK_k kiymatilarina kiymatlariga toʻgʻri20)  kelar. Tabletkalar bilan spektrlarda uglerod ikki oksidining (CO₂ ning) tashkil topishi, dekarboksiliz qilgan DKG da orqaga olib borilgan (/ketilgan) bilar (/qila olar). Lekin, 37 °C-de eritmada, yuqori (/baland) konsentrasiyalarda DKG, qozirgacha (/qali) de tamoman barqarordir. Infraqizil spektroskopiya(IQS)dan boshqa, qozirgacha (/qali) spektrofotometriya bilan, va fluoressensiya spektroskopiyasi bilan va hamda elektron paramagnit rezonans (EPR) spektroskopiyasi bilan, DKG ona eritmalaridan yolga chiqildi, DKG ajralish reaksiyalari, hamda neytral va ishqorli pH maydonchasida (/maydonida), aʻlo31)  tadqiq etildi. Yuqori pH qiymatida yoqut-qizil bir modda, ham DGA(DHA) dan hamda DKG dan rivojlandi. U havo bilan aloqador taʻsirlarga23)  qarshi chidamsizdir, va radikal protsesslari bilan aloqasida keltirilip bilar. R–O ● radikallariga ishora etgan bir EPR signali topildi.

Qaytarilishning va oksidlanishning, DGA(DHA) ning va DKG ning qarorsizlikleri bilan taʻsir29)  olgani problemadir (/muammolidir). Bu uchun, DGA(DHA) ning qoʻshimcha26)  sovunlanishi sababli, NADH ning ekvimolyar konsentrasiyalari, faqat toʻliqsiz27)  boʻlib28)  fiziologik pH maydonchasida (/maydonida) DGA(DHA) ni ozaytir. H–S gruppa oʻz9)  ichiga olgan moddalar bilan qaytarilishlarda aynan oʻtar22)  (/amal qilar). Buning uchun koʻrinishda21)  bir reaksiya darajasi DGA(DHA) ning sovunlanishiga oʻxshash30)  topildi. Lekin, H–S gruppalarning bilan reaksiyalarda, DGA(DHA) ning real qaytarilish reaksiyasidan ergashgani bir ora davlat, infraqizil spektroskopik isbotlangan. Oksidlanish reaksiyalari tomonidan16) , C(6)–O–C(3) halqa shakllantirishga uchun qobiliyatsiz bilan qobiliyatli yasamalarning arasidaki ochiq infraqizil spektroskopik farqlar topildi.

---

Nota: (A)	O'zbekcha13)  sinonim so'zlar14)  (/sinonimlar) Usbekische Synonyme:
2)	havola qilindi havola etildi ko'rsatildi
15)	tadqiq tekshirish
16)	tomonidan tarafidan
17)	maydonchasida maydonida
18)	problemalari masalalari
19)	maxsulot mahsulot

Nota: (B)	Usbekische Schrift-Alternativa zu "a'" (=Dehnungsapostroph): (` ʻ ‘ ’ )-Code
23)	ta'sirlarga ta`sirlarga taʻsirlarga ta‘sirlarga ta’sirlarga
25)	ma'lumotlarning ma`lumotlarning maʻlumotlarning ma‘lumotlarning ma’lumotlarning
29)	ta'sir, ta'sirin, ta'sirlari ta`sir, ta`sirin, ta`sirlari taʻsir, taʻsirin, taʻsirlari ta‘sir, ta‘sirin, ta‘sirlari ta’sir, ta’sirin, ta’sirlari
31)	a'lo a`lo aʻlo a‘lo a’lo
32)	ta'qib ta`qib taʻqib ta‘qib ta’qib

Nota: (C)	Usbekische Schrift-Alternativa zu "g'" (=Erweichungszeichen): (` ʻ ‘ ’ )-Code
3)	tug'ilgan tug`ilgan tugʻilgan tug‘ilgan tug’ilgan
5)	tarmog'ining tarmog`ining tarmogʻining tarmog‘ining tarmog’ining
6)	bog'ning bog`ning bogʻning bog‘ning bog’ning
8)	bog'ining bog`ining bogʻining bog‘ining bog’ining
24)	og'ir og`ir ogʻir og‘ir og’ir

Nota: (D)	Usbekische Schrift-Alternativa zu "o'" (=Umlautzeichen): (` ʻ ‘ ’ )-Code
0)	o'rnatish o`rnatish oʻrnatish o‘rnatish o’rnatish
1)	bo'lagidir bo`lagidir boʻlagidir bo‘lagidir bo’lagidir
2)	ko'rsatildi ko`rsatildi koʻrsatildi ko‘rsatildi ko’rsatildi
4)	do'stlarcha do`stlarcha doʻstlarcha do‘stlarcha do’stlarcha
7)	o'rganildi o`rganildi oʻrganildi o‘rganildi o’rganildi
9)	o'z o`z oʻz o‘z o’z
10)	o'lchashlardan o`lchashlardan oʻlchashlardan o‘lchashlardan o’lchashlardan
11)	o'rtaga o`rtaga oʻrtaga o‘rtaga o’rtaga
12)	bo'ldi bo`ldi boʻldi bo‘ldi bo’ldi
13)	o'zbekcha o`zbekcha oʻzbekcha o‘zbekcha o’zbekcha
14)	so'z so`z soʻz so‘z so’z
20)	to`g'ri to`g`ri toʻgʻri to‘g‘ri to’g’ri
21)	ko'rinishda ko`rinishda koʻrinishda ko‘rinishda ko’rinishda
22)	o'tar o`tar oʻtar o‘tar o’tar
26)	qo'shimcha qo`shimcha qoʻshimcha qo‘shimcha qo’shimcha
27)	to'liqsiz to`liqsiz toʻliqsiz to‘liqsiz to’liqsiz
28)	bo'lib bo`lib boʻlib bo‘lib bo’lib
30)	o'xshash o`xshash oʻxshash o‘xshash o’xshash
33)	yo'q yo`q yoʻq yo‘q yo’q
34)	qo'shni qo`shni qoʻshni qo‘shni qo’shni
35)	o'zgangani o`zgangani oʻzgangani o‘zgangani o’zgangani
36)	ko'rindi ko`rindi koʻrindi ko‘rindi ko’rindi